Przejdź do treści

wtorek, 3 listopada 2026 · 21 października wg kalendarza juliańskiego

prawoslawni.plserwis o prawosławiu

Strona główna/Słownik prawosławia/Pismo i piśmiennictwo

Słownik prawosławia · dział

Pismo i piśmiennictwo

Septuaginta, kanon biblijny, egzegeza, żywoty świętych i apoftegmaty: jak Kościół czyta Pismo i jakie teksty tworzy wokół niego.

9haseł
57źródeł
7liter

A

Apoftegmaty Apoftegmaty to krótkie wypowiedzi i opowiadania przekazujące nauczanie duchowe dawnych ascetów. W historii chrześcijaństwa nazwa odnosi się szczególnie do zbiorów znanych jako Apophthegmata Patrum, czyli wypowiedzi Ojców Pustyni.… 7 min · 4 źródła

E

Egzegeza Egzegeza to objaśnianie tekstu zmierzające do ustalenia jego znaczenia. W teologii termin odnosi się przede wszystkim do interpretacji Pisma Świętego. Obejmuje analizę słów, budowy wypowiedzi, kontekstu i sposobu… 6 min · 5 źródeł Ewangelia Ewangelia oznacza w chrześcijaństwie dobrą nowinę o Jezusie Chrystusie i zbawieniu. Nazwa pochodzi od greckiego euangelion. Odnosi się także do czterech ksiąg otwierających Nowy Testament, tradycyjnie wiązanych z Mateuszem, Markiem,… 6 min · 10 źródeł

F

Filokalia Filokalia to zbiór chrześcijańskich pism ascetycznych i duchowych, którego grecka edycja ukazała się w Wenecji w 1782 roku dzięki pracy Makarego z Koryntu i Nikodema Hagioryty.… 7 min · 6 źródeł

H

Hagiografia Hagiografia to piśmiennictwo poświęcone świętym, ich życiu, działalności, śmierci i pośmiertnej czci. Nazwa bywa również odnoszona do badań nad takimi tekstami. W tradycji prawosławnej obejmuje między innymi żywoty,… 6 min · 4 źródła

K

Kanon biblijny Kanon biblijny to zbiór ksiąg uznawanych przez określoną wspólnotę religijną za Pismo Święte. W chrześcijaństwie obejmuje Stary i Nowy Testament. Słowo „kanon” wskazuje na normę lub regułę: przynależność… 6 min · 5 źródeł

O

Ojcowie Kościoła Ojcowie Kościoła to uznani w tradycji chrześcijańskiej nauczyciele wiary, których pisma, działalność duszpasterska i życie wywarły istotny wpływ na rozumienie doktryny oraz duchowości. W prawosławiu ich… 6 min · 13 źródeł

S

Septuaginta Septuaginta to tradycyjna nazwa greckiego Starego Testamentu, którego zasadniczy zrąb powstał w środowisku żydowskim przed narodzinami chrześcijaństwa. Obejmuje przekłady ksiąg hebrajskich oraz szerszy zespół pism przekazanych w greckiej… 6 min · 4 źródła Synaksarion Synaksarion to zbiór krótkich żywotów świętych i objaśnień świąt uporządkowanych zgodnie z kalendarzem kościelnym. Nazwa oznacza również pojedyncze czytanie poświęcone osobie lub wydarzeniu wspominanemu danego dnia. W tradycji bizantyńskiej… 6 min · 6 źródeł